Category: manzum tercümeler

• Kasidetü’s-Sıddîk

  قصيدة الصديق
  
  Hz. Ebûbekir Sıddîk (ra)

  Manzûm tercüme: İlhan Armutcuoğlu

  Hz. Ebûbekir Sıddîk (r.a)’a atfedilen bu kaside hayli meşhur olup ve tarih boyunca ilim ve irfan ehlince ezberlenip okunagelmiştir. Osmanlı döneminde tekkelerde okunmuş, medreselerinde talebelere okutulmuştur. Günümüzde İslam dünyasında hâlen okunup nakledilmektedir.

  İlhan Armutcuoğlu Hocamız bu kasideyi nazmen tercüme etmiş ve zamanında Arapça aslı ile levha beraber basılmış, sevenlerinin hânelerini tezyîn etmiştir…

  

  

  Kasidetü’s-Sıddîk

  ---

  جُدْ بِلُطْفِكَ يَا اِلٰهِي مَنْ لَهُ زَادٌ قَلِيلٌ
  مُفْلِسٌ بِالصِّدْقِ يَأْتِي عِنْدَ بَابِكَ يَا جَلِيل

  Lutfunu ver yâ İlâhî azığım az pek kalîl!..
  Sıdk ile müflis gelir dâim kapına yâ Celîl!..

  ---

  ذَنْبُهُ ذَنْبٌ عَظِيمٌ فَاغْفِرِ الذَّنْبَ الْعَظِيمَ
  اِنَّهُ شَخْصٌ غَرِيبٌ مٌذْنِبٌ عَبْدٌ ذَلِيلٌ

  Zenbi çoktur mağfiret kıl hep günahlardan O’nu,
  Şübhesiz O bir garibdir müznib ü abd-i zelil…

  ---

  مِنْهُ عِصْيَانٌ وَنِسْيَانٌ وَسَهْوٌ بَعْدَ سَهْوٍ
   مِنْكَ إِحْسَانٌ وَفَضْلٌ بَعْدَ إِعْطَاءِ الْجَزِيلِ

  Ondan isyan bir de nisyân sehve sehv ekler hemân,
  Senden ihsân üzre ihsân sonra vermektir cezil…

  ---

  قَالَ يَا رَبِّ ذُنُوبِي مِثْلَ رَمْلٍ لَا يُعَدْ
  فَاعْفُ عَنِّي كُلَّ ذَنْبٍ فَاصْفَحِ الصَّفْحَ الْجَمِيلَ

  Suçlarım kumlar misâlidir benim yâ Rab dedi:
  Cümle isyânım bağışla yarlığayıp kıl cemil…

  ---

  كَيْفَ حَالِي يَا اِلٰهِي لَيْسَ لِي خَيْرُ الْعَمَلِ
  سُوءُ أَعْمَالِي كَثِيرٌ زَادُ طَاعَاتِي قَلِيـلٌ

  Nola kim hâlim ilâhî yok sana lâyık amel,
  Sû-i a’mâlim çok amma zâd ü taatim kalîl…

  ---

  عَافِنِي مِنْ كُلِّ دَاءٍ وَاقْضِ عَنِّي حَاجَتِي
  إِنَّ لِي قَلْبًا سَقِيمًا اَنْتَ مَنْ يَشْفِي الْعَلِيلَ

  Âfiyet ver her marazdan hâcetim ancak sana!.
  Hastadır kalbim derûnum, Sen ki Şâfi ben alîl..

  ---

  قُلْ لِنَارِي اُبْرُدِي يَا رَبِّ فِي حَقِّي كَمَا 
   قُلْتَ قُلْنَا يَا نَارُ كُونِي اَنْتَ فِي حَقِّ الْخَلِيلِ

  Nârıma “berd ü selâm ol” emr u fermânın buyur!.
  Âteşine “sön”! buyurdun söndü ol Nâr-ı Halîl…

  ---

  اَنْتَ شَافِي اَنْتَ كَافِي فِي مُهِمَّاتِ الْأُمُورِ
   اَنْتَ رَبِّي اَنْتَ حَسْبِي اَنْتَ لِي نِعْمَ الْوَكِيلُ

  Sen ki Şâfî sen ki Kâfî sen ki cümle işlerde Muîn,
  Sen ki Rabbim sen yetersin sen bana en hoş vekîl..

  ---

  رَبِّ هَبْ لِي كَنْزَ فَضْلٍ اَنْتَ وَهَّابٌ كَرِيمٌ 
  اَعْطِنِي مَافِي ضَمِيرِي دُلَّنِي خَيْرَ الدَّلِيلِ

  Hîbe eyle kenz-i fazlın sen ki Vehhâb ü Kerîm!..
  Diyemem gönlümde gizli.. ver de ol yâ Rab delîl…

  ---

  هَبْ لَنَا مُلْكًا كَبِيرًا نَجِّنَا مِمَّا نَخَافُ
  رَبَّنَا إِذْ أَنْتَ قَاضِي وَالْمُنَادِي جَبْرَائِيلُ

  Lutf edip mülk-i kebir’i korkulardan sen koru!..
  Rabbimiz sen hâkim oldukça mübaşir Cebraîl..

  ---

  اَيْنَ مُوسٰى اَيْنَ ع۪يسٰى اَيْنَ يَحْيَ اَيْنَ نُوحٌ
  اَنْتَ يَا صِدِّيقُ عَاصِي تُبْ اِلَى الْمَوْلَى الْجَلِيلِ

  Nerde Mûsâ, nerde Îsâ, nerde Yahyâ, nerde Nûh!
  Sen ki ey Sıddîk-ı âsî tevbe et Mevlâ Celîl…

  ---

  ---

  
  

  

  ---

  ---

• Kaside-i Ziyâiyye

  Şeyhzâde Ahmed Ziyâ Efendi
  Manzum tercüme: İlhan Armutcuoğlu

  

  

  

  ---

  

  Belliğ selâmî sabâ billâhi in teridi!.
  Medîneten lihabîbi’l-mâcidi’l-ehadi
  
  Uğrarsan Medîne’ye Allah için ey sabâ!.
  Sun Habîb-i Hudâ’ya benden de bin merhabâ..

  ---

  

  Sellim tücâhe şefî’il halkı müntasibâ
  Mikdâra nebti’l-berâ ev zid ve zid ve zidi!.
  
  Dîvân durup önünde sunarken selâmımı,
  Arzın nebâtlarınca erz et ihtirâmımı.

  ---

  

  İn dâme mâ bî mine’l-hırmâni va kebedî,
  Yelta’ füâdî limâ yelkâhü min kemedi…
  
  Eyvah sürerse böyle hırmânım hem hasretim!.
  Gönlüm yanar bu gamla, büyür derd ü mihnetim.

  ---

  

  El kalbü fî vehecin ve’ş-şevku yudrimühâ;
  Mâ hebbe min taybetin rîhun ilâ anedi…
  
  Şevkin sürükledikçe kalbim muttasıl yanar;
  Estikçe Taybeden bana bir şeme rûzigâr..

  ---

  

  Lev sıhtü şekvan ilâ mesvâke yâ emelî!.
  Min cehlihim yez’umü’l-uzzâlü min fenedi..
  
  Varmağa huzûruna şevk ile feryâd etsem,
  Cehlinde kınayanlar, derler bunamış adam!.

  ---

  

  Lem ya’lemû külleme’s-temta’l-ehibbetü ev,
  Teheyyyeû uccelen yezıccünî feedî,.
  
  Gönlümü bilmediler hayli muzdarib yine,
  Azm ü sefer edince ehibbâ Medîne’ye..

  ---

  

  Fe tec’alü’l-aynü tuhrîku’d-dümûa kemâ,
  Terakrakat fi’r-rabîı’s-suhbü bi’l-beradi…
  
  Gözlerim iki pınar, yaşlar aynı leâlî,
  Fasl-ı bahâr içinde sanki dolu misâli…

  ---

  

  Ev bi’l-ğuyûsi hetûnin fevka mümhiletin;
  Alâ muhayyâye mümtedden ile’l-keradi..
  

  Yahut çorak toprağa sağanak yüklü yağış;
  Gözlerden çehrem üzre sel gibi coşkun akış..

  ---

  

  Ve rubbemâ fi havâli’l-ayni ya’tekiru,
  Ke’lhamri yakzifü hıne’ş-tedde bi’z-zebedi.
  
  Göz yaşları andırır ba’zan reng-i lâleyi,
  Şiddetlenip tortusun hamrın attığı gibi..

  ---

  

  Yâ kavmi innî sarîu’l-hubbi zû vecain!..
  Deû üdehdihü fi’l-küsbâni zâ cesedi!..
  
  Kavmim! cünûn-i aşk ile ben hastayım meğer,
  Kumlarda yuvarlanayım bir terk edin yeter!..

  ---

  

  Ve emsehu’t-türbe vechî türbe hayri verâ,
  Ebkî alâ mâ yedâye kaddemet liğadi!..
  
  Yüzüm sürüp toprağına hayru’l-halâikın,
  Yok azığım yârına, ağlayım için için!..

  ---

  

  Âbği’ş-şefâate min zâke’n-nebiyyi izâ,
  Lem yentefi’ ehadün bi’l-mâli ve’l-veledi.
  
  Ol günde faydası yok ne malın ne evlâdın,
  Şefâatin umarım Server-i Kainatın.

  ---

  

  Hubistü anke ve îru’z-zâirîne mezat,
  Yâ Seyyidî yâ Rasûlallahi huz bi-yedî!..
  
  Kervan kalktı ben yine mahbûsum, muzdaribim,
  Elimden tut yâ Rasûlallahi yâ senedî!..

  ---

  

  Yehtâcü kalbî verâe’l-kavmi lâkin ene,
  Ehinnü müstevhiden fi’l-mehdi ke’l-ebedi…
  
  Kavmim peşinde hıçkırırım bir boğuk gibi,
  Hıngıldarım beşikte debrenür çocuk gibi…

  ---

  

  Femnün bi lutfin ve ihsânin ve mekrumetin,
  Ve’ş-fa’ lenâ yâ Nebiyyellahi yâ senedî!..
  
  İhs’an u lutfunu hem, kerem bahş edip bize,
  Yâ Nebî Yâ Senedî!. şefâat hepimize!..

  ---

  

  Ente’l-lezî amme külle’l-halkı nâilühû
  Yes’avne râcûhü min kurbin ve min buudi..
  
  Sensin atâsı halkı, baştan başa kuşatan,
  Ümmidle koşuşurlar, yakından hem uzaktan..

  ---

  

  Lemmâ teşerrafeti’d-dünya bike’n-kaşaat,
  Ğayâhebü’l-küfri ve’n-câbet züke’r-raşedi…
  
  Dünyâ şeref bulunca vücûdunla ey emîn!..
  Kovdu küfrü zulmeti o hidâyet güneşin…

  ---

  

  Fensur li abdin radâ bi’l-mûbikati kemâ,
  Nusirte min Rabbinâ fi’l-bedri ve’l-uhudi
  
  Nusret eyle kuluna gark-ı kebâir yine,
  Nusret etti Rabbimiz sana Bedr u Uhudde..

  ---

  

  İnnî bi makterafet nefsî tüvesvisünî,
  Alâ şefâ hurufin hârin fehuz azudî
  
  Vesvese verip nefsim, haddi aştı günahım.
  Kenar-ı nardayım âh!. tut kollarımı Şâhım!..

  ---

  

  Fealtü min külli ısyânin kebâirahû,
  Ve lem etüb leytenî ey ümmi lem telidi!..
  
  Hep ma’siyet işledim tevbe de edemedim,
  Bir de nolaydı anam doğurmayaydı dedim…

  ---

  

  Men lî bi-mektesebet nefsî sivâke eyâ,
  Fi külli nâibetin zuhrî ve mu’temedi
  
  Nefsim tuğyân ettikçe kime şekvâ edeyim?
  Hiç senden özge var mı? melce'im, mu’temedim!.

  ---

  

  İzâ atıştu ğaden min harri ma’sıyetî,
  Kul yâ “Zıyâ” inne hâzâ Kevserî feridi!..
  
  Mahşerde susarsam âteş-i ma’siyetimden,
  Kevserim işte Zıyâ!. iç ve kan serinle de!..

  ---

  

  Aleyke mâ nâha fi’lğusni’l-hamamü ve mâ,
  Sâha’n-naâmü salâtü’l-vâhidi’s-samedi
  
  Behâim koşuştukça, öttükçe güvercinler,
  Üzerine salâtım bezleylesin Girdigâr…
  

  ---

  

  Ve mâ terenneme atyârun ve sâha cevâ.
  Anâdilü bihazîni’s-sec’i ve’l-ğaradi…
  
  Ötüştükçe hep kuşlar, şevk ile ale’d-devâm,
  Hazîn bülbül sec’ ile feryâd ettikçe müdâm…

  ---

  

  Ve mâ tehettale dem’ul-aşikîne ve mâ,
  Nebâ mezâciuhüm min sevrati’r-ramedi…
  
  Göz yaşı âşıkların, sanki selsebîl misâl,
  Aktkça pür-harâret, coştukça ayn-ı zülâl

  ---

  

  Sallâ aleyke kemâ yerza’r-rahîmü binâ
  İnnâ aceznâ ani’l-ihsai bi’l-adedi
  
  Sâlatü selam Ona, rızâna erdir bizi,
  Sayılara sığmayan lütfun ile ilâhî!..

  ---

  

  Ve’l-âli ve’s-sâhbi sümme’t-tâibîne lehüm,
  Va’htim ilâhi lenâ bi’l-hayri fi’l-emedi.
  
  Ehl-i Beyt ü Tâbiîn, hem dahî Ashâbına,
  Rahmeyle âkibette, bizi şâd et Rabbenâ!..

  ---

  ---